Kury udomowiliśmy bardzo późno i nie po to, by je zjadać

7 czerwca 2022, 11:45

Kury to najbardziej rozpowszechnione zwierzęta domowe. Według autorów dwóch opublikowanych właśnie badań, drób został udomowiony później, niż wielu sugerowało, jego udomowienie mogło wiązać się z uprawą ryżu i prosa, a kury były początkowo uznawane za egzotyczną ciekawostkę i dopiero wiele wieków od udomowienia uznano je za źródło pożywienia.



Skarb Priama z Troi powstał z tego samego złota co skarby z Ur i Poliochni

20 stycznia 2023, 09:17

Dzięki innowacyjnemu przenośnemu laserowi dowiedzieliśmy się, że złoto z Troi, oddalonej od niej o 60 kilometrów Poliochni z wyspy Lemnos oraz z Ur w Mezopotamii pochodzi z tej samej okolicy, było więc przedmiotem długodystansowego handlu. Nowatorskie podejście badawcze pozwoliło na poznanie tajemnic złotej biżuterii, która dotychczas nie była badana, gdyż jest tak cenna, że nie zgadzano się na jej przewożenie czy wykonywanie badań pozostawiających na niej widoczne ślady.


Mikroplastik w przewodach pokarmowych zagrożonych delfinów rzecznych z Indusu

25 września 2025, 07:34

W organizmie suzu indusowego (Platanista minor), zagrożonego wyginięciem endemicznego delfina żyjącego w rzece Indus, po raz pierwszy znaleziono mikroplastik. Odkrycia dokonali naukowcy z Chin, Wielkiej Brytanii, Pakistanu i Danii. Badali oni pięć delfinów znalezionych martwych na mieliznach w latach 2019–2022. Mikroplastik znaleziono w przewodzie pokarmowym każdego z badanych osobników, a średnia liczba odkrytych kawałków wynosiła niemal 300 na osobnika


Poszukają Obcych w 20 000 nowych systemów

31 marca 2016, 11:59

Nowe dane naukowe skłoniły SETI Institute do poszukiwania życia pozaziemskiego w miejscach, które jeszcze niedawno odrzucano, jako nie rokujące zbyt dużych nadziei. Poszukiwania życia rozszerzono na 20 000 czerwonych karłów. "To może być jeden z tych przypadków, w których starszy oznacza lepszy


Ołtarz z Tikal to kolejny dowód wielkich wpływów i okupacji przez Teotihuacán

10 kwietnia 2025, 08:35

W Tikal, jednym z najważniejszych miast cywilizacji Majów, znaleziono ołtarz sprzed 1600 lat. Zabytek poszerza naszą wiedzę o ówczesnych stosunkach między Tikal i Teotihuacán. Miasto Teotihuacán powstało w I wieku z rozproszonych wiosek i szybko stało się dominującą siłą w regionie. W IV wieku Teotihuacán przeją władzę w Tikal. W 1. połowie I tysiąclecia był jednym z najludniejszych miast świata. Jednak w VII-VIII wieku stracił na znaczeniu, od VIII wieku dowody na wpływy Teotihuacán w Tikal znikają, a Tikal przeżywa rozkwit trwający do początków X wieku.


Dlaczego Zachód podbił świat?

16 września 2010, 12:41

Profesor filologii klasycznej i historii Ian Morris z Uniwersytetu Stanforda dowodzi w swojej książce Why the West Rules - For Now, że historia to powolna skomplikowana gra pomiędzy rozwojem społeczeństwa a warunkami geograficznymi.


Solna cywilizacja Majów

9 października 2018, 09:48

W Belize odkryto pozostałości dawnej warzelni, które zapewniają wskazówki, jak w szczycie cywilizacyjnym Majowie produkowali, przechowywali i handlowali solą.


Minojczycy nie pochodzili z Egiptu

15 maja 2013, 18:06

Choć odkrywca kultury minojskiej Arthur Evans uważał, że jej twórcy pochodzili z Egiptu (natrafiwszy na pałac w Knossos, archeolog zwracał uwagę na podobieństwa w sztuce obu cywilizacji), badania genetyczne wykazały, że Minojczycy byli Europejczykami.


To nie ludzie stworzyli „ciemne ziemie Amazonii”. Oni je tylko wykorzystali

5 stycznia 2021, 11:58

Odkrycie w Amazonii przed kilkunastu laty „ciemnych ziem Indian” sprowokowało cały szereg badań nad amazońskim osadnictwem oraz stopniem rozwoju i zorganizowania tamtejszych społeczeństw przed przybyciem kolonizatorów. Autorzy najnowszych badań twierdzą na łamach Nature Communications, że te żyzne ziemie nie były dziełem człowieka, a natury.


Sensacyjne odkrycie w Malezji

16 września 2016, 08:12

Wraki statków znalezione w malezyjskim stanie Kedah wskazują, że mogła się tam rozwijać cywilizacja starsza niż w sąsiednich Kambodży i Indonezji. Mohamed Rawi Abdul Hamid, przewodniczący stanowego komitetu ds. religijnych, turystycznych i dziedzictwa narodowego poinformował, że statki ze stanowiska Sungai Batu mogły zostać zbudowane przez najstarszą cywilizację Azji Południowo-Wschodniej


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk